အမေရိကန် ယာဉ်မောင်း တစ်ဝက်လောက်က စတီယာရင်ဘီးနောက်ကွယ်မှာ ဆဲလ်ဖုန်းတွေ မကြာခဏ သုံးလေ့ရှိတယ်လို့ ပြောပါတယ်။

Cara Murez ကျန်းမာရေးနေ့သတင်းထောက် တနင်္လာနေ့၊ ဧပြီလ 3 ရက်၊ 2023 ခုနှစ် (HealthDay News) – စာတိုပေးပို့ခြင်းနှင့် ကားမောင်းခြင်းသည် သေစေနိုင်သည်။ ဘီးနောက်တွင် စကားပြောရန်နှင့် အင်တာနက်သုံးရန် သင့်ဖုန်းကို လက်ထဲတွင် ကိုင်ထားခြင်းသည် အန္တရာယ်များသည်။ ၎င်းကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သိရှိထားသော်လည်း စစ်တမ်းအသစ်တစ်ခုအရ ဖြေဆိုသူအားလုံး၏ ထက်ဝက်ခန့်သည် အများစု သို့မဟုတ် ၎င်းတို့မောင်းနှင်သည့်အချိန်တိုင်းတွင် အီလက်ထရွန်နစ်ကိရိယာကို အသုံးပြုနေကြဆဲဖြစ်သည်။” စိတ်ပျက်စရာကောင်းလောက်အောင် အံ့သြစရာတော့ မဟုတ်ပါဘူး” ဟု အကျိုးအမြတ်မယူသော Governors Highway Safety Association (GHSA) မှ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Adam Snider က လေ့လာမှုတွင် ပါဝင်ခြင်းမရှိသော်လည်း ၎င်းကို ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် သတင်းထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။ “အာရုံပျံ့လွင့်နေသော ကားမောင်းခြင်းသည် မယုံနိုင်လောက်အောင် ပျံ့နှံ့နေသော အရာဖြစ်သည်။” ဟု Insurance Institute for Highway Safety (IIHS) မှ ပြုလုပ်သော စစ်တမ်းတွင်၊ လိုင်စင်ရ ယာဉ်မောင်း ၂၀၀၀ ကျော်အား Health Belief Model ဖြင့် ရေးဆွဲထားသော ထုတ်ပြန်ချက် ဒါဇင်ပေါင်းများစွာကို စိတ်ထဲ၌ မည်မျှ သဘောတူကြောင်း မေးမြန်းခဲ့သည် ။ .ထိုပုံစံကို အချို့သောလူများက အဘယ်ကြောင့် ကျန်းမာရေးအမူအကျင့်ကို မကျင့်သုံးကြသည်ကို နားလည်ရန် တီထွင်ထားသော အပြုအမူဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုသီအိုရီတစ်ခုအဖြစ် ဖော်ပြထားပါသည်။ လေ့လာမှုအရ ၎င်းကို ဖျားနာခြင်း သို့မဟုတ် ရောဂါကာကွယ်ခြင်းတွင် အသုံးချလေ့ရှိသည်။ “ဒီလေ့လာမှုမှရလဒ်များသည်လူများသည်သူတို့၏ကားများတွင်၎င်းတို့၏ဖုန်းများကိုအသုံးပြုနေကြဆဲဖြစ်သည်” အကြောင်းရင်းများကိုအလင်းပြနိုင်စေသည်ဟု IIHS နှင့်တွဲဖက်သုတေသနပြုသူ Aimee Cox မှဦးဆောင်စာရေးဆရာ Aimee Cox မှပြောကြားခဲ့သည် သို့မဟုတ် မိသားစု သို့မဟုတ် သူငယ်ချင်းများကို တုံ့ပြန်ရန် လိုအပ်မှု၊ သတင်းအချက်အလက် လိုအပ်မှု၊ ခေတ်မီဆဲလ်ဖုန်းများသည် ၎င်းကို မစဉ်းစားဘဲ အမှန်တကယ် လုပ်ဆောင်နိုင်စေသည့် အရာများဖြစ်သည်။” အာရုံပျံ့လွင့်နေသော ယာဉ်မောင်းများသည် မလိုလားသောကြောင့် ကားမောင်းနေစဉ် ၎င်းတို့၏ ဖုန်းကို အသုံးပြုနေကြစဉ်၊ ဥပမာအားဖြင့် ကလေးများထံမှ ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုကို လက်လွတ်မခံဘဲ ဖုန်းချရန် လှုံ့ဆော်ပေးသည့် ၎င်းတို့၏ မိသားစုဝင်များ လည်းဖြစ်သည်။ “ဒီလိုပွင့်လင်းပြီး ဘေးကင်းလုံခြုံတဲ့ ဆက်သွယ်ရေးနဲ့ ဆွေးနွေးပွဲတွေကို အားပေးနိုင်မယ်ဆိုရင် ဆယ်ကျော်သက်ယာဉ်မောင်းတွေနဲ့ ကလေးတွေကို ဘေးကင်းလုံခြုံတဲ့ မောင်းနှင်မှုအမူအကျင့်တွေကို လေ့ကျင့်ဖို့ မိဘတွေကို တွန်းအားပေးနိုင်တဲ့ ဆယ်ကျော်သက်ယာဉ်မောင်းတွေနဲ့ ကလေးတွေကို ပေးစွမ်းနိုင်တယ်ဆိုတာ တကယ့်ကို ထူးခြားတဲ့အခွင့်အရေးတစ်ခုလို့ ကျွန်တော်ထင်ပါတယ်။ လမ်းနှစ်သွယ် လျှောက်ဖို့ လိုမယ်ထင်တယ်” ဟု ကော့စ်က ပြောသည်။ GHSA အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် Jonathan Adkins က 2020 ခုနှစ်တွင် အာရုံစူးစိုက်မှုရှိသော ယာဉ်မောင်းများသည် အနည်းဆုံး လူ 3,000 သေဆုံးခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ဒါဟာ ယာဉ်တိုက်မှုကြောင့် သေဆုံးမှုအားလုံးရဲ့ 8% ဖြစ်ပါတယ်။ နှစ်စဉ် လူ 400,000 ဒဏ်ရာရတယ်လို့ Snider ကပြောပါတယ်၊ ဒါပေမယ့် အာရုံစူးစိုက်မှုမရှိဘဲ မောင်းနှင်မှုကြောင့် ယာဉ်တိုက်မှုဖြစ်တယ်ဆိုတာကို သက်သေပြဖို့ ခက်နိုင်တာကြောင့် ဒါဟာ ပိုကောင်းနိုင်ပါတယ်။ နောက်ကျသွားတယ်…